यंदाच्या दिवाळीपूर्वी देशवासीयांसाठी मोदी सरकारकडून खास गिफ्ट; पंतप्रधान मोदींची लाल किल्ल्यावरून भव्य घोषणा.

"Ahead of this Diwali, a special gift from the Modi government for the nation; Prime Minister Modi’s grand announcement from the Red Fort"

तारीख: १५ ऑगस्ट २०२५, स्वातंत्र्यदिनाच्या १२व्या सलग भाषणात

स्थान: लाल किल्ला, दिल्ली 

मुख्य घोषणा: GST सुधारणा — "दिवाळीचा गिफ्ट" 

• पंतप्रधान मोदींनी "Diwali gift " म्हणून उल्लेख केला त्यातलाच मुख्य आश्वासन म्हणजे Goods and Services Tax (GST) या कर प्रणालीत मोठ्या प्रमाणात सुधारणा करणे, ज्याचा उद्देश सामान्य जनतेवरचा करभार कमी करणे आहे 

• या सुधारणा next-generation GST reforms म्हणून संबोधल्या गेल्या आहेत — ज्यात सध्याच्या चार कर स्लॅब (5%, 12%, 18%, 28%) एकत्रित करण्यासाठी विचार सुरू आहे. बजेटला सुलभ आणि व्यावहारिक बनविण्याची या सुधारणा ध्येय आहे 

आर्थिक तज्ज्ञांच्या अंदाजानुसार, काही वस्तूंवर कर १२% पासून खाली (5% किंवा 18%) करणे यामुळे अर्थव्यवस्थेतील उपभोग आणि घरगुती खर्च वाढेल आणि उद्योग-व्यवसायांना चालना मिळेल; पण त्याचा परिणामस्वरूप प्रात्यक्षिक काही महसूल कमी होऊ शकतो — अंदाजे ₹५,००० करोड़ रुपये (जवळजवळ 0.15% GDP) 

• या योजनेंतर्गत, दैनंदिन वापराच्या वस्तूंवर कर कमी करणे हे मुख्य उद्दिष्ट आहे. ह्यासाठी गृहिणी, विद्यार्थ्यांसारखे वर्ग आणि किसानांना लक्षात घेऊन सुधारित कर दरांची आखणी करण्यात येत आहे 

• GST 2.0 या संकल्पनेचा उल्लेखही झाला असून, हा एक नविन, सुधारित GST ढांचा असेल, ज्यामुळे खरेदी-उपभोग वाढेल, आर्थिक बाजारात विश्वास उन्नत होईल आणि दीर्घकालीन आर्थिक वाढीस चालना मिळेल 

अतिरिक्त महत्वाच्या घोषणांचा सारांश (स्वातंत्र्यदिन भाषणातून) 

GST सुधारणा व्यतिरिक्त, पंतप्रधानांनी खालील महत्त्वाच्या घोषणाही केल्या: 

• Mission Sudarshan Chakra — भारताचे संरक्षण क्षेत्र सशक्त करण्यासाठी नवीन संरक्षण यंत्रणा सुरू करण्याची योजना 

• Made-in-India सेमीकंडक्टर चिप्स — देशांतर्गत निर्मित चिप्स या वर्ष अखेर बाजारात आणण्याचे वचन 

• PM Viksit Bharat Rozgar Yojana — युवकांसाठी ₹1 लाख कोटींचा रोजगार निधी जाहीर 

• समुद्र, रक्षित अंतराळ, आण्विक ऊर्जा, नीतिगत सुधारणा — या क्षेत्रांमध्ये भारताच्या आत्मनिर्भरतेसाठी विविध योजनांचा समावेश 

निष्कर्ष

पंतप्रधान मोदींनी या दिवाळीच्या पार्श्वभूमीवर देशवासीयांसाठी GST सुधारणाची मोठी घोषणा केली आहे — जी लोकांच्या वस्तू कमी किंमतीत उपलब्ध होऊ देईल, आणि त्यांना कर भारातून आराम मिळवून खरेदीची क्षमता वाढवेल. हाच मुख्य "दिवाळीचा गिफ्ट" आहे.